Në një kohë kur suksesi matet me pasuri, pushtet dhe dukje, një fotografi e thjeshtë e një burri me veshje modeste mund të mos tërheqë shumë vëmendje. Por kur mëson se ai burrë është Leo Tolstoi, një nga mendimtarët më të mëdhenj të historisë së letërsisë dhe filozofisë morale, çdo paragjykim bie.
I lindur në një familje aristokrate, kont Leo Tolstoi jetoi një jetë që, sipas standardeve të jashtme, ishte e përkryer: pasuri, famë, ndikim dhe lavdi letrare botërore. Por në moshën pesëdhjetë vjeç, i mbërthyer nga një boshllëk i thellë shpirtëror, ai ra në depresion. As fama, as pasuria nuk i sollën paqen që kërkonte.
“Pashë kaq shumë njerëz që kishin gjithçka, por ishin të palumtur…”, shkruante ai në kujtimet e tij. E pikërisht në një moment të errët të jetës së tij, një akt i thjeshtë dhe njerëzor e riktheu te vetvetja – ndihma ndaj një jetimi. Që nga ai moment, Tolstoi filloi të heqë dorë nga të mirat materiale, i dhuroi pasurinë të varfërve dhe zgjodhi një jetë të thjeshtë, në shërbim të tjerëve.
Tolstoi nuk predikoi thjesht ide: ai i jetoi ato. Ai u bë një zë i fuqishëm i mosdhunës, vëllazërisë universale dhe humanizmit të thellë. Mendimet e tij frymëzuan figura të mëdha si Mahatma Gandhi dhe Martin Luther King Jr., duke dëshmuar se fuqia e vërtetë nuk vjen nga ajo që zotëron, por nga ajo që je i gatshëm të japësh.
Në një botë të përqendruar tek “unë”, Tolstoi zgjodhi “ne”. Kur një mik e pyeti pse sakrifikonte gjithçka për të tjerët, ai iu përgjigj me një nga shprehjet më prekëse të historisë moderne:
“Nëse ndjen dhimbje, je gjallë. Por nëse ndjen dhimbjen e të tjerëve… je njeri.”
Kjo histori nuk është thjesht një kujtim nga e kaluara, por një thirrje për të tashmen. Në një kohë kur bota ka nevojë më shumë se kurrë për ndjeshmëri dhe solidaritet, kujtojmë Tolstoin – njeriun që braktisi gjithçka për të rigjetur njerëzinë.
Nga redaksia
