Specialistët paralajmërojnë se ndalimi i emocioneve tek fëmijët mund të ketë pasoja afatgjata në shëndetin e tyre mendor – ja si duhet të reagojnë prindërit në situata të tilla.
Shpesh, kur një fëmijë rrëzohet dhe nis të qajë, reagimi i parë i prindërve është t’i thonë “mos qaj”, “je mirë” apo “s’është gjë”. Qëllimi është ta qetësojnë, por sipas psikologëve dhe specialistëve të zhvillimit emocional, ky reagim mund të ndikojë negativisht në zhvillimin e shëndetshëm të fëmijës.
Jacks Anderson, këshilltare prindërore dhe nënë, thekson se përdorimi i frazave si “është vetëm një gërvishtje” ose “të jesh trim” mund të pengojë fëmijët në njohjen dhe përballimin e emocioneve të tyre. Ajo thotë se këto mesazhe, megjithëse me synim qetësues, i mësojnë fëmijët të shtypin ndjenjat, jo t’i përballojnë ato.
“Në vend që t’u mësojmë fëmijëve si të përballojnë emocionet e tyre, ne shpesh i nxisim të fshehin ato,” thotë Anderson. “Dhimbja është reale, qoftë fizike apo emocionale, dhe fëmijët kanë nevojë për mbështetje – jo për mohimin e saj.”
Psikologët e zhvillimit rekomandojnë që, në raste të rrëzimeve apo dëmtimeve, prindërit të mos nxitohen ta minimizojnë situatën, por të lejojnë fëmijën të shprehë emocionet. Fjalë si:
- “Më vjen keq që u lëndove.”
- “Është normale të ndihesh i trishtuar.”
- “Të kuptoj që të dhemb.”
mund të kenë efekt shumë më të madh pozitiv sesa një “mos qaj”. Po ashtu, pyetjet që i ndihmojnë fëmijët të flasin për ndjenjat e tyre – si “Si ndihesh tani?” apo “Çfarë të ndihmon?” – ndihmojnë në zhvillimin e inteligjencës emocionale.
Sipas raportit të Mental Health Foundation, rreth 10% e fëmijëve dhe të rinjve vuajnë nga probleme të shëndetit mendor. Psikoterapistja amerikane Amy Morin thekson se shtypja e ndjenjave në fëmijëri lidhet drejtpërdrejt me vështirësitë për të shprehur emocione dhe me stresin kronik në moshë të rritur.
Ekspertët theksojnë se reagimi i prindërve në momente të tilla të vogla, si një rrëzim apo një përplasje, formon bazën e mënyrës si fëmijët do t’i përballojnë sfidat emocionale më vonë në jetë.
Prandaj, në vend që t’i ndaloni të qajnë, mësoni fëmijët të kuptojnë dhe menaxhojnë ndjenjat e tyre – kjo është një dhuratë që i ndihmon për gjithë jetën.
